• Tel: 010 4712313
  • Hof van Spaland 31
  • 3121 CA Schiedam

Sanneke van Hassel - Stille grond

‘Rotturdamsur kennet bijna nie,’ zo wil ik deze bespreking van de jongste roman van Sanneke van Hassel beginnen. De liefde die Sanneke eerder voor háár Rotterdam toonde in bijvoorbeeld het foto/verhalenboek Hier blijf ik zet zij voort in Stille grond. Toch is Stille grond geen lofzang op de stad, maar meer een ode aan zijn bewoners. Twee hoofdpersonages worden gevolgd: Johannes, een sociaal bewogen mens die zich inspant voor het wel en wee van verslaafden en daklozen en in het hartje van Rotterdam, nabij het Hofplein, een opvang leidt. Zijn cliënten kunnen punten verdienen die omgezet mogen worden in een kleine financiële extra bijdrage door onder meer tuinen te schoffelen en groente te telen op een beschikbaar gesteld stukje grond.

Lijnrecht daar tegenover staat Landa. Zij woont in een appartement dat uitzicht heeft op de rommelige opbouw van de verslaafdentuin. Zij zou het wel weten: plat met die rotzooi en plaats maken voor een groen parkje met schommels dat voor saamhorigheid onder de buurtbewoners moet leiden. Landa is niet bepaald een vrouw die je als lezer in het hart sluit. Zij is een jonge moeder die toekomst voor haar kind wenst, maar ook duidelijk laat weten dat haar bewoning van het appartement slechts een tijdelijk is. Sanneke van Hassel heeft ervoor gekozen haar man Leon op een zakenreis naar Amerika te sturen zodat wat er gaat gebeuren op Landa’s eigen verantwoordelijkheid plaats gaat vinden. En dat is best veel. Haar bezwaren tegen de opvang vinden weinig weerklank bij de gemeente en bij toeval komt zij op het pad van Jos de Palm, voorman van een populistisch rechtse partij. Hoewel verschillend van karakter charmeert Jos haar leven binnen en vindt Landa een partner in haar strijd.

Terwijl Johannes knokt tegen de vooroordelen die de mensen rondom zijn tuin uiten, heeft Landa seksuele fantasieën over Jos, neemt zij af en toe iets te veel alcohol tot zich en vertoont zij nalatig gedrag tegenover haar kind. Dit speelt mee met de keuze aan wie de lezer zijn sympathiepunten geeft. Op het achterplat van Sanneke's boek staat deze afsluitende regel: Als ze geen gehoor vindt bij haar omgeving smeedt zij een gewaagd plan. Wat dit plan precies inhoudt, wordt natuurlijk niet prijsgegeven, maar ik vond haar gewaagde plan meer een toevallige omstandigheid.

In Stille grond gaat het over de samenleving en dan vooral over de sociale verschillen die zo typerend zijn voor een grote stad. Landra valt (bijna) voor De Palm en Johannes dreigt verliefd te worden op een verslaafde vrouw wat overigens een prachtig intiem fragment oplevert als hij het koud geworden bodempje koffie uit haar bekertje opslurpt.

Een vlot geschreven roman van kankerende Rotterdammers versus goedwillende hulpverleners, maar waarin wel het beeld wordt geschetst dat de grote massa sociaal bewogen is zolang ze er zelf maar geen last van hebben.

Sanneke van Hassel is onze tweede gast op Lunchlezen op zondag 10 december.

uitgeverij: De Bezige Bij
Pagina's: 220
Prijs: € 19.99
Beoordeling: 8